The True Price Of Cheap Fashion

Σήμερα οι καταναλωτές προσδοκούν από τα καταστήματα λιανικής πώλησης να παράγουν ρούχα τα οποία να είναι σε αρμονία με το τι συμβαίνει στις πασαρέλες, στο κόκκινο χαλί και στο δρόμο. Για να ικανοποιηθεί αυτή η ζήτηση για τις τελευταίες τάσεις της μόδας, οι έμποροι λιανικής που βρίσκονται σε κεντρικούς δρόμους έχουν αυξήσει την ποσότητα των ρούχων που τοποθετούν στα μαγαζιά τους σε ένα πρωτοφανές ύψος, από δύο εποχές το χρόνο, σε πενήντα, σε ορισμένες περιπτώσεις. Ο καταναλωτής επιθυμεί και την πιο ενημερωμένη εμφάνιση, καθώς επίσης και να είναι όλα πιο φτηνά – και ο κεντρικός δρόμος συμμορφώνεται με τη μέση τιμή των ειδών ένδυσης, που μειώνεται κάθε χρόνο. Αλλά ποιος ή τι πραγματικά πληρώνει το λογαριασμό για την ολοένα και περισσότερο αυξημένη όρεξή μας για μόδα;

the true price of cheap fashion notjustalabel 743777833

Η Sarah Ditty, στο blog, The Ethical Fashion Forum, τοτοποθετείται απλά: "Βραχυπρόθεσμα, αγρότες εργαζόμενοι στην ένδυση και συγκεκριμένα οικοσυστήματα πληρώνουν το τίμημα για φτηνή γρήγορη μόδα. Μακροπρόθεσμα θα το πληρώσουμε όλοι μας". Σε κάθε στάδιο της αλυσίδας παραγωγής η φτηνή μόδα σπέρνει τον όλεθρο στον κόσμο μας. Αρχίζει με τις πρώτες ύλες. Όπως εξηγεί η Charlotte Turner στο blog, The Sustainable Angle: "Η παραγωγή των υφασμάτων, όπως το βαμβάκι, συμβάλλει στη δηλητηρίαση των ρευμάτων νερού από συνθετικά φυτοφάρμακα και λιπάσματα, καθώς επίσης και στην απώλεια της γονιμότητας του εδάφους και της βιοποικιλότητας, η οποία προκαλείται από μονοκαλλιέργειες”.

Οι τεχνητές ίνες δημιουργούν κι αυτές πρόβλημα στους φυσικούς μας πόρους. Τα συνθετικά υλικά συχνά φτιάχνονται από πετρέλαιο – περίπου μία κούπα από ακατέργαστο πετρέλαιο χρησιμοποιείται για να φτιαχτεί ένα μπλουζάκι από πολυεστέρα. Οι συνθήκες εργασίας πίσω από αυτά τα υλικά πρέπει να τεθούν επίσης υπό αμφισβήτηση. Οι αγρότες βαμβακιού στον αναπτυσσόμενο κόσμο λαμβάνουν αθέμιτα χαμηλές τιμές για πολύτιμα αγαθά. Το Ουζμπεκιστάν, η δεύτερη μεγαλύτερη παραγωγός χώρα στον κόσμο στο βαμβάκι, αναγκάζει δεκάδες χιλιάδες των πολιτών της, συμπεριλαμβανομένων και παιδιών, να εργαστούν στα χωράφια βαμβακιού για λίγα ή καθόλου χρήματα.

poor2

Το στάδιο παραγωγής της αλυσίδας έχει συγκεντρώσει πολλή προσοχή στα πρόσφατα χρόνια. Πριν από οκτώ μήνες υπήρξε μία ευρεία κάλυψη από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, όταν το εργοστάσιο ρούχων Rana Plaza, στο Μπαγκλαντές, κατέρρευσε. Παρόλο που οι επιθεωρητές είχαν ανακαλύψει ρωγμές στο κτίριο την προηγούμενη μέρα και απαίτησαν το κλείσιμο του εργοστασίου, οι διευθυντές απείλησαν ότι θα παρακρατήσουν το μισθό ενός μήνα σε όποιον αρνούνταν να επιστρέψει στη δουλειά την επόμενη μέρα. Αυτό το δυστύχημα ήταν το χειρότερο που έχει συμβεί ποτέ στην ιστορία της βιομηχανίας ρουχισμού: 1.130 εργάτες έχασαν τη ζωή τους. Το Matalanτο Primark και το Mango έχουν από τότε παραδεχτεί ότι έχουν δεσμούς με το σκλαβοπάζαρο.

Όπως αποδεικνύει η καταστροφή του Rana Plazaοι πιο φτωχοί άνθρωποι του αναπτυσσόμενου κόσμου πληρώνουν τη φτηνή και γρήγορη μόδα μας με την υγεία τους και κάποιες φορές με τη ζωή τους. Επειδή είναι η πιο οικονομικά αποδοτική λύση για τους λιανοπωλητές, το 90% των ρούχων μας εισάγεται από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, κυρίως από τη Νοτιοανατολική Ασία. Προκειμένου να παράγουν ενδύματα στην επικρατούσα τιμή, οι ιδιοκτήτες εργοστασίων παραλείπουν τις ανθρώπινες συνθήκες εργασίας και τις συνθήκες ασφαλείας για τους εργαζόμενους και δεν τους πληρώνουν αρκετά ώστε αυτοί να έχουν τα απαραίτητα προς το ζην.

the true price of cheap fashion notjustalabel 885236277

"Ο μισθός που τους δίνουν είναι πολύ πιο χαμηλός από το μισθό που θα έπρεπε να παίρνει κάποιος για να μπορεί να ζει έχοντας τα απαραίτητα, και λόγω των συνθηκών εργασίας ρισκάρουν τη ζωή τους κάθε μέρα που πηγαίνουν στη δουλειά" εξηγεί η Iliana Wintersteinαπό το μη κερδοσκοπικό οργανισμό Labour Behind the Label. "Υφίστανται σωματική και λεκτική κακοποίηση από τους επόπτες τους και, επειδή το μεγαλύτερο μέρος των εργαζομένων αποτελείται από γυναίκες, η σεξουαλική κακοποίηση είναι αρκετά διαδεδομένη. Το να τους αρνείται το δικαίωμα να ανήκουν σε ένα σωματείο είναι ο κανόνας, όπως επίσης είναι και η υπερωρία που τους επιβάλλεται, η έλλειψη διαλειμμάτων για να κάνουν χρήση της τουαλέτας και η ανεπαρκής προμήθεια πόσιμου νερού".

Επιπλέον, υπάρχουν και οι κοινωνικές επιπτώσεις, αφού κατά το στάδιο της παραγωγής το περιβάλλον μας συνεχώς καταστρέφεται. Οι χώρες που παράγουν αυτά τα ενδύματα στερούνται του κανονισμού περί ρύπανσης και εκπομπής απορριμμάτων. 'Oταν τα υλικά έχουν επεξεργαστεί, τελειώσει και βαφτεί, χρησιμοποιούνται τοξικά χημικά τα οποία συχνά πετιούνται σε δεξαμενές νερού. Και ας μην ξεχνάμε τα καύσιμα που δαπανήθηκαν για την εξαγωγή τους από την Ασία προς τη Δύση. Αυτά είναι μόνο μερικά από τα πολλά οικολογικά προβλήματα που προκαλούνται.

 the true price of cheap fashion notjustalabel 1053408791

Μέχρι τώρα μπορούμε να δούμε ότι η φτηνή μόδα προκαλεί ένα βαρύ οικονομικό και κοινωνικό πρόβλημα, και δεν τελειώνει μόλις τα ενδύματα φτάσουν στον καταστήματα των πιο εμπορικών δρόμων ανά τον κόσμο. Λόγω της έλλειψης χρόνου και χρημάτων που σπαταλούνται στην παραγωγή τους, τα ρούχα φτιάχνονται φτωχά, με αποτέλεσμα να μη φοριούνται μετά από μερικές χρήσεις. Λόγω της χαμηλής τιμής τους και το γεγονός ότι είναι μόνο "της μόδας" για λίγο καιρό, πετιούνται μετά από μερικούς μήνες. Ως αποτέλεσμα, περίπου 1,2 εκατομμύρια τόνοι υφάσματα πάνε για υγειονομική ταφή κάθε εβδομάδα.

Το να δίνεις ρούχα που δε σου χρειάζονται για φιλανθρωπία είναι σίγουρα καλύτερη επιλογή από το να τα πετάς, όμως δεν είναι η τέλεια επιλογή. Μόνο το 25% των ρούχων που δωρίζονται είναι σε επαρκή κατάσταση για να πουληθεί στην Αγγλία. Τα υπόλοιπα, είτε ανακυκλώνονται είτε πωλούνται στον αναπτυσσόμενο κοσμο. Παρόλο που κάποιοι λένε ότι αυτό δημιουργεί δουλειές και βοηθάει τις κοινότητες, άλλοι διαφωνούν, λέγοντας ότι με το χρόνο θα εμποδίσει την ανάπτυξη της κλωστοϋφαντουργίας τους και μεταγενέστερα και ολόκληρης της χώρας.

 the true price of cheap fashion notjustalabel 1547462201

Δυστυχώς, η αλυσίδα προμηθειών είναι περίπλοκη, και τα προβλήματα δεν μπορούν να λυθούν μέσα σε μια νύχτα. Πολλές μάρκες προσπαθούν να κάνουν το καλύτερο που μπορούν στέλνοντας επιθεωρητές να ελέγχουν τα εργοστάσια που χρησιμοποιούν και ψάχνοντας τρόπους να μειώσουν το οικολογικό τους αποτύπωμα. "Δεν είναι απλά μια υπόθεση του να μπορείς να αποκαλέσεις μια μάρκα καλή και μια άλλη κακή και δε συνηγορούμε στο μποϊκοτάζ κανενός" λέει η Iliana. "Οι εργαζόμενοι είναι αυτοί που συνήθως θα πληρώσουν το τίμημα αν οι εταιρείες ανταπαντήσουν κλείνοντας το εργοστάσιο". Για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα επαρκώς, η όλη μας "φιλοσοφία στην ντουλάπα" πρέπει να αλλάξει και πρέπει να επενδύσουμε σε ποιοτικά ενδύματα που θα αντέξουν στις σεζόν. "Αγόραζε λιγότερα και αγόραζε καλύτερα" προτείνει η Σάρα στο The Ethical Fashion Forum. "Κάνε ερωτήσεις και κάνε την έρευνά σου". 

Ακολουθήστε τις ενέργειες κάποιων από τις πολλές οργανώσεις που παλεύουν για αλλαγή, όπως τη Labour Behind The Label, τη The Fair Wear Foundation και τη The Sunstainable Angle. Διάβασε για τη δουλειά τους, υπέγραψε τις αιτήσεις τους και δώρισε λεφτά, αν μπορείς. Αν θες να βεβαιωθείς ότι τα ρούχα έρχονται από ένα καλό μέρος, υπάρχουν πολλοί ηθικοί σχεδιαστές για να διαλέξεις. Η Liora Lassale πρόσφατα συμμετείχε στο Esthetica, τη ''βιτρίνα'' του βρετανικού συμβουλίου της μόδας, από τις πιο φιλικές προς το περιβάλλον μάρκες, που χρησιμοποιούν ανακυκλωμένα υλικά και ύφασμα κάνναβης. "Όλα φτιάχνονται στο Λονδίνο, για να σταματήσουν οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα και να είναι βέβαιο ότι οι εργάτες μου έχουν τη σωστή μεταχείριση" λέει η Liora. "Το να προσπαθείς να κρατήσεις χαμηλό το κόστος με αυτόν τον τρόπο είναι δύσκολο, αλλά για ένα σχεδιαστή η ανταμοιβή είναι μεγαλύτερη".

 

Δείτε το τρέιλερ από το ντοκιμαντερ «The True Cost» σε σκηνοθεσία του Andrew Morgan.

Η ταινία αποτελεί μια αποπνικτική απεικόνιση των εργατών εργοστασίων, ιδιαίτερα αυτών στο Μπαγκλαντές και στην Καμπότζη. Αλλά, περισσότερο από αυτό, είναι μια ματιά στις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στην υγεία από τη χρήση φυτοφαρμάκων, στις πολιτικές επιπτώσεις της εκμετάλλευσης των δικαιωμάτων των εργαζομένων, καθώς και στις οικονομικές επιπτώσεις του ανεξέλεγκτου καταναλωτισμού. "Ακόμα και αν κοιτάξετε τη μόδα μόνο από την άποψη των επιχειρήσεων, το επιχειρηματικό μοντέλο είναι πεπερασμένο" λέει η Firth. "Η γρήγορη μόδα εξαντλεί τους φυσικούς πόρους της γης και χρησιμοποιεί την καταναγκαστική εργασία σε όλον τον κόσμο. Τελικά, οι φυσικοί πόροι θα εξαντληθούν, τα περιθώρια κέρδους θα συρρικνωθούν και θα υπάρξουν επαναστάσεις στους δρόμους. Αν είσαι ένας έξυπνος επιχειρηματίας, πρέπει να διαχειριστείς αυτά τα προβλήματα σήμερα".
 
Μην κάνετε κανένα λάθος για αυτό: το «The True Cost» είναι σήμερα για τη βιομηχανία της μόδας ό,τι ήταν το «The Jungle» για το αμερικανικό εργατικό κίνημα πριν έναν αιώνα. "Το έργο δεν έχει σκοπό να σε κάνει να νιώσεις ένοχος για το τι φοράς" μας είπε ο σκηνοθέτης, Andrew Morgan. "Εχει σκοπό να προβάλλει μια συγκεκριμένη ιδέα: υπάρχουν ανθρώπινα όντα που φτιάχνουν αυτά που φοράμε".

" id="__mce_tmp">  

 

Aπό την Γεωργία Παντελέ